Rohingyaların tehlikeli deniz yolculuğu

Bangladeş ve Myanmar’dan Malezya ile Endonezya’ya ulaşmaya çalışan Rohingyaların kullandığı deniz yolunda can kaybı giderek artıyor. Birleşmiş Milletler verilerine göre yolculuğa çıkan yaklaşık her yedi kişiden biri ölüyor ya da kayboluyor.

Her yıl binlerce Rohingya, eski ve kapasitesinin üzerinde yolcu taşıyan balıkçı tekneleriyle Bengal Körfezi ve Andaman Denizi’ne açılıyor.

Yaklaşık 6 bin 500 kişinin yola çıktığı 2025’te 900’e yakın kişi denizde öldü veya kayboldu. Bu rota, yolcu başına düşen ölüm ve kayıp oranı bakımından dünyadaki en tehlikeli göç yollarından biri hâline geldi.

2026’nın ilk altı ayında ise yaklaşık 5 bin 700 kişinin denize açıldığı, en az 820 kişinin öldüğü veya kaybolduğu bildirildi. Yılın yarısında kaydedilen yolcu sayısı, 2025’in tamamındaki sayıya yaklaştı.

Kaçırıldıktan sonra tekneye bindirildi

Bu yolculukların tamamı insanların kendi kararıyla başlamıyor. Kaçırılan veya insan kaçakçıları tarafından zorla teknelere bindirilen kişiler de bulunuyor.

On beş yaşındaki Jani Alom’un bunlardan biri olduğu düşünülüyor. Yaklaşık 10 yıldır ailesiyle Bangladeş’teki Cox’s Bazar mülteci kamplarında yaşayan Jani, okuldan dönerken kaçırıldı.

Babası Abdul Nur, kaçıranların istediği yaklaşık 2 bin 800 doları ödeyebilmek için yakınlarından ve kamptaki komşularından para topladı. Ancak oğlu serbest bırakılmadı.

Nur, Jani ile son kez haziran başında konuştu. Çocuk telefonda, “Baba, beni Malezya’ya giden bir tekneye bindirecekler” dedi. Ardından telefonu alan bir kişi, Jani’nin satıldığını ve Malezya’ya gönderileceğini söyledi.

Aile o günden sonra çocuktan haber alamadı.

İki teknede 500’den fazla kişi vardı

Abdul Nur, oğlunun haziran sonunda Myanmar’dan ayrılan iki tekneden birine bindirildiğine inanıyor. BM kaynaklarına göre teknelerden birinde yaklaşık 250, diğerinde ise 280 kişi vardı.

İlk tekneyle hareketinden kısa süre sonra bağlantı kesildi. Teknenin yaklaşık 12 saat içinde alabora olduğu yönünde bilgiler paylaşıldı.

İkinci teknenin ise yaklaşık dokuz gün denizde kaldıktan sonra 8 Temmuz’da Andaman Denizi’nde battığı bildirildi.

Myanmar kıyılarında bulunan bazı cansız bedenlerin bu teknelerdeki yolculara ait olabileceği değerlendiriliyor. Ancak 500’den fazla kişinin akıbetine ilişkin bilgiler henüz bütünüyle doğrulanmış değil.